Om u zo goed mogelijk te helpen gebruikt schiphol.nl cookies

    • 0900-0141
    • -
    • publieksvoorlichting@schiphol.nl


Weetjes

Waar ligt Schiphol?
Wanneer landde het eerste vliegtuig op Schiphol?
Van wie is Schiphol?
Wat is precies een Mainport?
Wanneer werd KLM opgericht?
Hoeveel luchtvaartmaatschappijen vliegen op Schiphol?
Waar komt de naam Schiphol vandaan?
Hoe groot is de luchthaven Schiphol?
Wat is een AirportCity?
Waarom heeft Schiphol 5 start- en landingsbanen nodig?
Hoe start en landt een vliegtuig?
Op welke baan landt of start een vliegtuig?
Hoe liggen de start- en landingsbanen op Schiphol en wat zijn de namen van de banen?
Wanneer werd de Polderbaan geopend?
Waarom is KLM voor Schiphol belangrijk?
Vliegtuigen vervoeren mensen. Maar wat vervoeren ze nog meer?

Waar ligt Schiphol?

Schiphol ligt op de bodem van het voormalige Haarlemmermeer. Net als veel andere meren en plassen in Nederland werd ook het Haarlemmermeer drooggelegd. Na 1852 is het meer veranderd in land met de naam Haarlemmermeerpolder. Schiphol is de enige grote luchthaven in de wereld die lager ligt dan het zeespiegelniveau. Wel 4 meter lager.

95 jaar later is Schiphol nog steeds te vinden op deze zelfde plek. Ondanks alle uitbreidingen heeft de luchthaven haar oorspronkelijke plek nooit verlaten. Schiphol is daarmee niet alleen één van de laagst gelegen vliegvelden van de wereld, het is ook de oudste.

Wanneer landde het eerste vliegtuig op Schiphol?
Op 19 september 1916 vloog het eerste vliegtuig op Schiphol. Het was een militair vliegtuig. Tot 17 mei 1920 was Schiphol alleen een militair vliegveld. Op 17 mei 1920 vond de eerste KLM vlucht plaats van Londen naar Amsterdam met een De Havilland DH-16. De piloot was Jerry Shaw. Vanaf dat moment was Schiphol een gewoon vliegveld, een burgerluchthaven genoemd.

Van wie is Schiphol?
Het bedrijf Schiphol heet voluit: Schiphol Group. Schiphol Group heeft 4 aandeelhouders: de Staat der Nederlanden (69,8% van de aandelen), Amsterdam (20,0% eigenaar), Rotterdam (2,2% eigenaar) en Aéroports de Paris (de luchthavenonderneming van Parijs 8,0% eigenaar)
De luchthaven Schiphol heet voluit: Amsterdam Airport Schiphol en het is onderdeel van het  bedrijf Schiphol Group.

De meeste gebouwen op het vliegveld zijn eigendom van Schiphol.

Ook de luchthavens van Rotterdam, Eindhoven en Lelystad zijn onderdeel van Schiphol Group.

Wat is precies een Mainport?
In 1995 heeft het parlement (de Eerste en Tweede Kamer) besloten dat Schiphol mag groeien tot een Mainport. Dit Engelse woord betekent letterlijk: belangrijke haven. Maar eigenlijk is een Mainport veel meer dan dat. Een Mainport is een knooppunt van allerlei soorten vervoer. Dus niet alleen van vliegtuigen maar ook van auto’s, vrachtwagens en treinen. Het is niet alleen belangrijk dat passagiers vanaf Schiphol met het vliegtuig kunnen reizen, maar ook dat ze met de trein of de auto vanaf het vliegveld overal naartoe kunnen. Een voorbeeld hiervan is de hogesnelheidstrein die vanaf Schiphol 6 tot 8 keer per dag naar Parijs rijdt.

Als Mainport heeft Schiphol een belangrijke, economische betekenis voor de directe omgeving. Er werken bijvoorbeeld zo’n 60.000 mensen. Op de luchthaven zelf zijn zo’n  550  verschillende bedrijven gevestigd. Schiphol is, samen met Charles de Gaulle airport in Parijs, de thuisbasis voor Air France-KLM en de SkyTeam Alliantie.

Wanneer werd KLM opgericht?
Onze nationale vliegtuigmaatschappij is KLM: de Koninklijke Luchtvaart Maatschappij. In 1919 werd KLM opgericht. Op 20 mei landde het eerste burgervliegtuig, een door de KLM gehuurde dubbeldekker De Havilland DH-16 uit Londen. Aan boord waren 2 Engelse journalisten die de eerste niet-militaire (burger) passagiers van Schiphol werden.

Luchtvaartmaatschappij KLM heeft als thuishaven: Schiphol. KLM is in 2005 gefuseerd met Air France. Samen heten ze: Air France-KLM.

Hoeveel luchtvaartmaatschappijen vliegen op Schiphol?
In 2011 had Schiphol 103 lijndienst-luchtvaartmaatschappijen. Deze vlogen op 313 bestemmingen in totaal 104 landen. 169 van deze bestemmingen lagen in Europa, en 144 waren intercontinentale bestemmingen. Air France-KLM is de grootste luchtvaartmaatschappij op Schiphol.

162 van deze bestemmingen lagen in Europa, en 139 waren intercontinentale bestemmingen. 27 bestemmingen waren alleen voor vracht.

Air France-KLM is de grootste luchtvaartmaatschappij op Schiphol.

Waar komt de naam Schiphol vandaan?
Hoe komt de luchthaven aan de naam Schiphol? Daarover bestaan verschillende verhalen. Het meest populaire verhaal is dat op deze plek in het vroegere Haarlemmermeer veel boten zonken. Deze plek kreeg de naam: Schip Holl of Scheepshol. Het woord hol betekent dan: graf. Schiphol zou dus een plek zijn waar schepen naar de bodem van het meer zonken.

Er zijn echter nooit wrakken gevonden toen het Haarlemmermeer werd drooggepompt, dus dit verhaal is waarschijnlijk niet waar.

Een andere uitleg van de naam zegt dat de naam komt van het woord: scheepshaal. Dit is een sloot waar schepen van het ene meer naar het andere meer werden gesleept. Een derder uitleg vertelt naam afkomstig is van: scip hol. Dit is een laaggelegen stuk land (hol, zoals in Holland) waar hout van werd afgehaald voor het bouwen van schepen.

Hoe groot is de luchthaven Schiphol?
De oppervlakte van het hele terrein van Schiphol is 2.787 hectare. Een hectare is een gebied van 100 meter bij 100 meter. In totaal is een hectare 10 000 m².

Waarom is Schiphol belangrijk voor de economie van Nederland?
Schiphol is erg belangrijk voor de economie van Nederland en voor het gebied rondom Schiphol. Schiphol zorgt voor veel banen. Er werken bijvoorbeeld bijna 60.000 mensen, alleen aan op het luchthaven terrein zelf. Als je ook de bedrijven in de directe omgeving van Schiphol meetelt, zorgt Schiphol voor ongeveer 170.000 banen in de regio.

Door het uitgebreide netwerk van bestemmingen en frequenties, is Schiphol een belangrijke economische motor. Veel bedrijven, ook uit het buitenland, en grote multinationals uit Amerika en China, vestigen zich in de buurt van Schiphol vanwege het goede netwerk.

Wat is een AirportCity?
Amsterdam Airport Schiphol is eigenlijk net als in een gewone stad: met winkels, kantoren, de politie, hotels, een apotheek, noem maar op. Schiphol is veel meer dan de plaats waar je reis begint of eindigt. Veel mensen vinden Schiphol daarom een stad, een luchthavenstad. Wij gebruiken vaak het Engelse woord hiervoor: AirportCity. En net zoals een stad gaat Schiphol nooit dicht: dag en nacht is er activiteit en zijn er faciliteiten open voor reizigers, bezoekers en werknemers.

Waarom heeft Schiphol 5 start- en landingsbanen nodig?
De windsterkte en de windrichting bepalen op welke landingsbaan een vliegtuig landt. In Nederland waait veel westenwind. Gemiddeld heeft de wind een kracht van 3 tot 4. Tussen september en maart kan de windkracht zelfs 5 of hoger zijn. Er bestaat dan regelmatig kans op westerstormen. Dit zijn de bekende stormen in het najaar en het vroege voorjaar. Maar ook winden uit het noorden en oosten komen in Nederland voor. Omdat in Nederland de wind uit alle richtingen kan komen heeft Schiphol landingsbanen in verschillende richtingen nodig. Zij zorgen ervoor dat vliegtuigen veilig kunnen starten en landen.

Hoe start en landt een vliegtuig?
Vliegtuigen starten en landen zoveel mogelijk tegen de wind in. Dat is nodig om bij een bepaalde snelheid omhoog te komen. Dit noemen we: lift. Dit ontstaat door drukverschil tussen de lucht die boven en onder de vleugel langs gaat (hogere druk onder de vleugel en minder druk daarboven) waardoor het vliegtuig als het ware wordt opgetild. Daarom heeft een vliegtuig ook flaps. Flaps zijn vleugeldelen die uitgezet kunnen worden om het vliegtuig bij start en landing, als het nog geen hoge snelheid heeft, toch voldoende lift te geven. Hoe meer tegenwind, hoe sneller een vliegtuig van de startbaan kan opstijgen en hoe minder baanlengte hij nodig heeft.

Hetzelfde principe geldt ook voor de landing van een vliegtuig. Ook dat gebeurt tegen de wind in. Maar het landen van een vliegtuig gaat met een lagere snelheid dan het starten. Daarom moet een vliegtuig bij de landing zijn flaps verder uitzetten om meer lift te houden. Anders zou hij niet in de lucht kunnen blijven. Met wind mee, kan een vliegtuig ook landen, maar dan mag het niet harder waaien dan vijf knopen (een knoop is 1852 meter per uur). Als een vliegtuig te veel wind mee krijgt, dan landt het met een te hoge snelheid. Het vliegtuig kan dan minder goed remmen. Hierdoor kan het voorbij het einde van de landingsbaan komen.

Bij storm geldt dat ook. Dan mag een vliegtuig ook niet teveel last hebben van dwarswind. Daarom zijn de Kaagbaan en de Buitenveldertbaan zo belangrijk. Alleen bij deze 2 landingsbanen kunnen vliegtuigen bij zuidwestenwind en westerstorm tegen de wind in starten en landen.

Op welke baan landt of start een vliegtuig?
De windrichting en windsterkte zijn niet de enige redenen waarom Schiphol zoveel banen nodig heeft. Een andere reden is: geluid. De landingsbanen van Schiphol mogen niet allemaal even veel worden gebruikt. Anders hebben sommige woongebieden te veel last van het geluid van de vliegtuigmotoren. De Polderbaan mag bijvoorbeeld alleen naar en vanuit het noorden worden gebruikt. Anders zou Hoofddorp daar te veel last van hebben. Schiphol gebruik de 5 landingsbanen dus niet in alle richtingen. Eigenlijk heeft Schiphol dus 5 halve landingsbanen in gebruik.

De derde reden waarom Schiphol zoveel banen heeft, is dat er op Schiphol veel passagiers overstappen. Dat gebeurt op 7 verschillende momenten per dag. Op die drukke momenten landen en vertrekken er veel vliegtuigen van KLM die passagiers van het ene vliegtuig naar het andere laten overstappen. Op deze momenten zijn 3 banen tegelijkertijd nodig.

Hoe liggen de start- en landingsbanen op Schiphol en wat zijn de namen van de banen?
Elke start- en landingsbaan op Schiphol heeft een eigen naam en een technische codering (cijfers). De cijfers in de technische codering vormen de ligging van de banen. De cijfers zijn de graden van een magnetisch kompas (360 graden). Het noorden ligt op 360, het oosten op 90, het zuiden op 180 en het westen op 270 graden. De laatste 0 wordt bij de naamgeving weggelaten.

Omdat de vliegrichting wordt gebruikt, staan de cijfers precies andersom dan je zou verwachten.
De Kaagbaan ligt op 060 - 240 graden, dit wordt: 06-24.
De Polderbaan ligt op 180 - 360 graden, dit wordt 18 - 36.

Omdat de Zwanenburgbaan, de Polderbaan en de Aalsmeerbaan evenwijdig liggen, worden voor de duidelijkheid de toevoegingen L(links), R(rechts) en C(Center) gebruikt. Een vlieger die vanuit het noorden Schiphol nadert (koers 180 graden) heeft drie evenwijdige banen in zicht: de Polderbaan rechts (18R), de Zwanenburgbaan in het midden (18C) en de Aalsmeerbaan links (18L). Bij een nadering vanuit het zuiden is het per baan net andersom: de Polderbaan links (36L), de Zwanenburgbaan in het midden (36C) en de Aalsmeerbaan rechts (36R).

Wanneer werd de Polderbaan geopend?
De Polderbaan is de nieuwste, en ook de langste start- en landingsbaan van Amsterdam Airport Schiphol. Voor de opening werd deze baan altijd ‘de vijfde baan’ genoemd. Hij werd op 13 februari 2003 officieel in gebruik genomen.

Al vanaf 1967 werden er plannen gemaakt voor de aanleg van deze baan.

Waarom is KLM voor Schiphol belangrijk?
Als belangrijke luchthaven is Schiphol de thuisbasis voor een belangrijke luchtvaartmaatschappij, namelijk KLM. Dat betekent dat er van en naar Schiphol veel vliegtuigen van KLM vliegen naar plaatsen in de hele wereld. In 2005 is KLM gefuseerd met een andere grote belangrijke luchtvaartmaatschappij: Air France uit Frankrijk. Air France vliegt ook heel veel naar plaatsen in de hele wereld. Hierdoor zijn de mogelijkheden om de hele wereld te bereiken nog beter geworden.

Vliegtuigen vervoeren mensen. Maar wat vervoeren ze nog meer?
De vliegtuigen die dagelijks landen en vertrekken vanaf Schiphol vervoeren niet alleen passagiers maar ook vracht. Het begon vroeger met luchtpost, kranten, medicijnen en bloemen. Tegenwoordig worden bijna alle soorten goederen per vliegtuig vervoerd. Een aantal producten gaat meestal per vliegtuig. Dit zijn moderne elektronica (bijvoorbeeld computers), dieren en producten die snel kunnen bederven zoals vlees, vis, groenten, fruit en bloemen. Je kunt een paard natuurlijk geen 3 weken op een boot zetten.

Ook verse tropische vruchten uit bijvoorbeeld Zuid-Amerika zouden bij aankomst in Nederland al lang bedorven zijn als ze per boot gaan. Hoewel het ook mogelijk is om vruchten lange tijd gekoeld te bewaren. Dan kunnen ze wel op een langzamere manier vervoerd worden. Vervoer per vliegtuig is belangrijk als het snel moet.Bijvoorbeeld bij het vervoer van organen die nodig zijn voor een donortransplantatie. Ook moeten onderdelen voor machines en noodhulp voor rampen ergens in de wereld snel ter plaatse zijn. En wat dacht je van de nieuwste hit van je favoriete idool: bijvoorbeeld Lady GaGa of Justin Bieber. Jij wilt natuurlijk toch ook zo snel mogelijk hun allernieuwste cd of dvd kopen. Dankzij het vliegtuig duurt het transport amper een dag en liggen ze de volgende dag niet alleen in Amerika maar ook hier in de winkel.

Amsterdam Airport Schiphol is de derde luchthaven van Europa voor vervoer van vracht, en de vierde luchthaven van Europa voor passagiers. In 2011 reisden 49,8 miljoen passagiers via Schiphol en er werd 1,5 miljoen ton vracht verwerkt.

In 2011 landden en startten er ruim 420.000 vliegtuigen op Schiphol.